Welke cruise kies je voor de Yangtze en de Drieklovendam?

Hallo allemaal. Sommige reizen kies je zelf uit, en andere worden je toevertrouwd. De mijne werd beslist in een kantoor, op een ochtend in 2009: richting Sandouping, vlak bij Yichang in de provincie Hubei, voor de allerlaatste rechte lijn van de Drieklovendam. Mijn bedrijf maakte onderdelen voor speciale gereedschapsmachines die nodig waren voor de afrondende fase van het project. Ik ben er een maand gebleven, in onze werkkleding, en ik heb geen enkele cruiseschipcabine gezien.

Zeventien jaar later ben ik met pensioen, en die cruise die ik destijds nooit heb gemaakt, bleef door mijn hoofd spoken. Dus heb ik een paar weken besteed aan het vergelijken van formules, het pluizen van beoordelingen in drie talen en het ondervragen van twee reisbureaus. Ik deel het graag met jullie: dit is wat ik heb begrepen, wat ik heb onthouden en wat ik heb geschrapt.

Ik geef je mijn conclusie meteen, de details volgen hieronder: Chongqing naar Yichang, vier dagen, in de lente of de herfst, op een schip uit het middensegment. Ik leg je uit waarom ik de rest links heb laten liggen.

We hoorden voor het eerst over deze dam in 1919. Het duurde tot begin jaren 2000 voordat hij daadwerkelijk werd gebouwd, aangezien de geschiedenis van het land er in de tussentijd het haar over te zeggen had. Toen ik aankwam, was de bouw bijna helemaal voltooid.

De cijfers zijn duizelingwekkend en ik heb ze ter plekke gecontroleerd, met de plattegronden erbij: 2.309 meter lang, 185 meter hoog, een stuwmeer van 1.084 km². Er moesten meer dan 1,2 miljoen mensen worden verplaatst en hele archeologische sites werden verhuisd. Het bouwwerk is van een ongekende schaal, maar wordt tegenwoordig enigszins bekritiseerd vanwege een ecologische impact die lang niet zo neutraal bleek als aanvankelijk werd beweerd.

Wat ik je kan vertellen en wat je nergens anders zult lezen, is hoe de rivier erbij lag terwijl het water steeg. Ik zag de markeringen op de oevers geschilderd, die lijnen die aangaven tot waar het water zou stijgen. Ik zag de hellingen voordat ze werden verzwolgen. Verschillende reizigers die destijds tijdens de bouwwerkzaamheden een cruise maakten, vinden nu dat een groot deel van het oorspronkelijke schouwspel onder het stuwmeer is verdwenen. Ze hebben in principe geen ongelijk. Dat gezegd hebbende, wat er nog over is, is meer dan de moeite waard, en ik ken niet veel plekken waar je tussen dergelijke kliffen door vaart.

De bouwput is uitgegroeid tot een toeristische zone die per shuttlebus wordt verkend, meestal gedurende een halve dag. Je vindt er:

• Platform 185, ook wel bekend als Tanziling, op een hoogte van 185 meter: het belangrijkste uitzichtpunt op de dam zelf, het stuwmeer stroomopwaarts en de scheepsluizen stroomafwaarts.
• De scheepstrap met vijf niveaus, waar je boot doorheen gaat als je route daarlangskomt.
• De scheepslift, waarmee cruiserepen uren tijd besparen.
• Het expositiecentrum gewijd aan de geschiedenis en de impact van het project.
• Het expositiecentrum dat is gewijd aan de geschiedenis en de impact van het project.

Een kleine pendelbus op het terrein kost zo'n tien yuan. Het stelt weinig voor, maar zorg wel dat je klein geld bij je hebt.

In 2009 schreef ik het volgende aan mijn lezers: «Zorg dat je ruim op tijd bent met het aanvragen van visa, want zelfs voor zakenreizen hebben de Chinese autoriteiten geen haast.» Dat was nog zacht uitgedrukt. Het aanvraagproces had weken geduurd.

Vandaag de dag is de situatie totaal anders. Tot en met 31 december 2026 zijn houders van een gewoon Frans paspoort vrijgesteld van een visum voor een verblijf van maximaal 30 dagen, voor toerisme, zaken, familiebezoek of doorreis. Een cruise van vier of vijf dagen valt hier ruimschoots binnen, zelfs als je er voor- of achteraf nog een verblijf in Peking of Shanghai aan vastplakt.

Dit is het punt dat mij bij de voorbereiding van deze reis het meest heeft verrast, en met afstand ook. In China verloopt in 2026 bijna alles via een QR-code op je telefoon. Alipay en WeChat Pay dekken zo ongeveer alle betalingen: taxi's, metro's, musea, restaurants en straatverkopers. Een fysieke bankkaart trek je eigenlijk alleen nog te voorschijn in grote warenhuizen, en contant geld is inmiddels bijna een curiositeit, al wordt het wettelijk gezien nog wel geaccepteerd.

Het goede nieuws is dat je een Europese bankkaart tegenwoordig zonder al te veel moeite aan deze apps kunt koppelen. Maar dan moet je dat wel voordat je vertrekt al doen, lekker thuis met je paspoort bij de hand, een stabiele verbinding en de optie om verificatiecodes van je bank te ontvangen. Geef je reis ook even door aan je bank: een eerste uitgave in China leidt vaak tot een veiligheidsblokkering, en dat is de nummer één oorzaak van geweigerde kaarten bij reizigers.

Nu we het toch over de voorbereidingen hebben, sta me een kleine zijstap toe. Als je daar wordt gegroet, vragen ze niet of het wel goed met je gaat zoals bij ons, maar wel of je al hebt gegeten. De prioriteiten liggen nu eenmaal anders, en ik vind dat ze groot gelijk hebben. Het eten was trouwens uitstekend, en dat zeg ik niet uit beleefdheid.

Je moet er ook niet van opkijken als je tafelgenoten hoort spugen: ondanks grote overheidscampagnes blijven velen gewoon doen wat ze altijd al deden. En verwacht niet meteen al te persoonlijke ontboezemingen. Achter een beleefde en vriendelijke glimlach gaven de Chinezen die ik heb ontmoet erg weinig prijs, laat staan aan buitenlanders.

We hebben heel wat gedoe gehad met onze arbeiders voordat er iets ontstond dat ik geen vriendschap zou willen noemen, maar wel respect. Genoeg in ieder geval om te worden uitgenodigd bij de familie van een van hen voor Qingming, het feest van de doden, waar we vuurwerk afstaken en een heerlijke maaltijd deelden. Dat is de herinnering die ik het koesterlijkst bewaar aan die maand.

Dit is mijn eerlijke bekentenis over deze reis. Ik was vertrokken met het idee dat mijn telefoon en laptop daar net zo zouden werken als thuis. Dat deden ze dus niet. Contact opnemen met Nederland of België was een hele onderneming, en veel diensten die ik nodig had om te communiceren of informatie op te zoeken, werkten slecht of helemaal niet meer.

Mijn probleem was overigens niet alleen dat ik niet bij mijn berichten kon: elke keer dat ik verbinding maakte vanaf een onbekend adres, leidde dat tot eindeloze verificaties. Als je tegenwoordig enige tijd in het buitenland gaat werken, is het slim om een zogenaamde VPN te gebruiken. Voor de websites en apps die je bezoekt, lijk je dan gewoon op dezelfde plek te zijn, bijvoorbeeld in Europa of Noord-Amerika. Door je locatie te behouden, oftewel je ip-adres (en dat is precies wat de dedicated IP-dienst van CyberGhost belooft), bespaar je jezelf een hoop technische blokkades.

In 2009 had ik dat nog niet, en geloof me, daar had ik direct voor getekend.

Eerlijk is eerlijk, ik ben geen IT'er en ga dat ook niet proberen voor te doen. Een detail dat ik zelf nooit had kunnen raden en dat in alle recente ervaringen terugkomt: Chinese betaalapps ontdekken wanneer je een VPN gebruikt en weigeren de transactie. Je moet de VPN dus even uitschakelen voordat je afrekent, en hem daarna weer aanzetten. Dat voorkomt dat je verloren voor een noedelverkopersstaat met een knipperende telefoon.

Wat betreft de overige voorzorgsmaatregelen die overal gelden, en niet alleen in China: openbare wifi in het hotel, de aankomsthal of het café, waar we allemaal gedachteloos onze bankrekening op checken. Tools zoals CyberGhost helpen om je verbinding te beveiligen.

Maar goed, terug naar de kern: welke cruise moet je nu boeken?

De kloven van Qutang, Wu en Xiling strekken zich uit over bijna 200 kilometer tussen Chongqing en Yichang. De enige echte vraag is die naar de vaarrichting en de duur. Al het andere volgt daar automatisch uit.

Dit is de klassieke formule van 4 dagen en 3 nachten. Je vaart met de stroom mee, dus je schiet lekker op en je eindigt bij de dam voordat je van boord gaat in de haven van Maoping, vlak bij Yichang.

Dezelfde route terug, meestal in 5 dagen. De boot vaart langzamer, je besteedt meer tijd aan het bewonderen van de kliffen en je begint bij de dam.

Er zijn veel langere programma's, van 5 dagen tot aan Wuhan en wel 8 dagen om Shanghai te bereiken. Dit zijn de reizen die het vaakst worden aangeboden door Franse reisorganisaties, inclusief een Franstalige boot, volpension en inclusief drankjes. Volledige rondreizen kosten minimaal 900€ per persoon, exclusief vluchten, waarbij de cruise wordt gecombineerd met een paar dagen aan land.

Ruim twintig schepen bevaren dit traject. Dit zijn de richtprijzen die ik tegenkwam tijdens de voorbereiding van mijn reis, voor een hut, in yuan en exclusief optionele excursies. De omrekening naar euro's is bij benadering en de wisselkoers schommelt, dus pin me er niet op vast.

Ik heb deze cruise niet gemaakt, dat zei ik al meteen, en ik ga hier geen verhalen vertellen over de hutten waarin ik niet heb verbleven. Wel heb ik veel recensies gelezen, en een aantal dingen keren met een regelmaat terug die het vermelden waard is.

Fengdu, de Spookstad. Vaak als optionele excursie aangeboden voor zo'n 49 dollar, met 370 treden en soms nog meer. Er is een kabelbaan beschikbaar voor ongeveer twintig yuan enkele reis. Sommige reizigers hebben hier ontzettend van genoten, terwijl anderen spreken over opdringerige verkopers die geen 'nee' accepteren en een ietwat kunstmatige sfeer. Bij grote hitte hebben velen er spijt van dat ze zijn gegaan.

De Shibaozhai-pagode. Algemeen beschouwd als prachtig, maar ook hier wachten je heel wat treden. Een reiziger vertelt dat hij de excursie heeft geannuleerd en zijn geld terugkreeg, aangezien de pagode sowieso goed te zien is vanaf het aangemeerde schip.

De mist. Die kan de kloven soms dagenlang volledig in een grijs pak hullen. Je kunt er niets aan doen, maar het is goed om het te weten.

De taal. Op schepen met een overwegend Chinese passagiersgroep wordt de uitleg in het Mandarijn gegeven, vaak vergezeld van een sterk ingekorte Engelse versie. Als je echt hecht aan gedetailleerde toelichting, controleer dit punt dan goed voordat je boekt.

De omroepen. Die klinken regelmatig en in verschillende talen. Sommige boten hanteren zelfs een algemene wekservice die door het hele schip schalt. De luidspreker in je hut kun je zachter zetten, maar schakel hem niet helemaal uit.

Het balkon. Liggen de schepen aan de kuala, dan meren ze vaak zij aan zij af. Het kan zomaar gebeuren dat je uitzicht beperkt blijft tot de kajuit van je overbuurman. Ik moest er eerst om lachen, en daarna dacht ik er het mijne van.

Het tempo. Reken op ongeveer één stop van twee uur per dag en heel wat uren stilzitten terwijl je naar de rivier kijkt. Reizigers die voor pure rust komen vinden dit geweldig, wie actie zoekt zal zich gaan vervelen. Bepaal dus goed tot welke categorie je behoort.

Het wordt dus Chongqing naar Yichang, vier dagen, op een schip uit de middenklasse, in september of oktober. U kent mijn refrein inmiddels: verschuif uw vakantie als dat kan! Tussen november en maart wordt er veel minder gevaren, juli en augustus brengen hitte en drukte met zich mee, dus dan blijven de lente en de herfst over. Die bieden draagbare temperaturen en een veel mooier licht op de rotswanden.

Middenklasse, omdat ik geen maître d'hôtel nodig heb om naar kliffen te kijken, maar ik wel hecht aan uitleg die ik kan volgen en een hut waarin je kunt slapen. Vier dagen, omdat dat de duur is die de minste verloren tijd oplevert.

En vooral de stroomrichting, om een reden die in geen enkele vergelijkingstabel zal opduiken. In 2009 kwam ik over de weg bij de dam aan, aan de kant van de bouwplaats, met een helm en een opdracht. Deze keer wil ik per rivier aankomen, de sluizen van beneden naar boven passeren en vanaf de onderste trede die muur bekijken die ik alleen kende als een plek vol kranen. Daar eindigen in plaats van daar beginnen, dat lijkt misschien onbelangrijk, maar voor mij verandert dat alles.

Ik heb destijds de kans gehad om naar Kanton te reizen, en ik heb er niet meer dan een pakhuis gezien. Ik had één dag in Shanghai, slechts één, om me te laten meevoeren door de mensenmassa op de Nanjing Road terwijl de stad vol stroomde met kranen voor de Wereldtentoonstelling van 2010, en ik zag de Parel van het Oosten pas terug op de avond voor mijn vertrek. Dat is het soort spijt dat je lang met je meedraagt.

Als ik je dus één tip mag meegeven, is het deze: ga niet zomaar op een Yangtze-riviercruise in de veronderstelling dat het een eenvoudig tussendoortje is tussen twee steden. Trek drie dagen uit voor Chongqing of Yichang voor je aan boord gaat, regel je betalingen en apps al vanuit huis, en kies de formule die bij je past in plaats van de goedkoopste. China heeft zoveel te bieden en haar beschaving verdient meer dan een haastig bezoek.

Ik zal er dus nog eens naar terug moeten! Beter voorbereid dit keer. En ik hoop je het vervolg te kunnen vertellen vanaf het dek van een schip.

Kenavo!